Fiscale aspecten
Door het oprichten van een vennootschap creëert u, naast uzelf als natuurlijke persoon, een nieuwe belastingplichtige rechtspersoon. Hierdoor kan u uw belastbaar inkomen spreiden over twee belastingplichtigen en verdelen over de laagst belaste schijven in zowel de personen- als de vennootschapsbelasting. Let wel, werken via een vennootschap is niet altijd voordeliger. Een individueel advies is steeds noodzakelijk om te oordelen of de overstap naar een vennootschap fiscaal voordeliger is.
Uw belastingconsulent moet er jaarlijks voor zorgen dat hij het belastbaar inkomen optimaal verdeelt zodat hij voor het totale inkomen de laagst gemiddelde aanslagvoet bekomt.
Een gedeelte van de bruto honoraria zal dus in de vennootschap blijven, terwijl een ander gedeelte overgeheveld wordt naar het privévermogen.
Hou er echter rekening mee dat de vennootschapsbelasting niet de eindbelasting is voor de sommen die iemand wil gebruiken voor privéconsumptie. Daarvoor zal hij ze eerst uit de vennootschap moeten halen. De personenbelasting daarentegen is wel een eindbelasting. Anderzijds spelen ook de gemeentebelasting en de sociale bijdragen voor zelfstandigen een rol.
Belastbare grondslag en de aftrekbare kosten
De in de vennootschap belastbare inkomsten zijn dezelfde als in de personenbelasting:
- Onroerende inkomsten.
- Roerende inkomsten.
- Bedrijfsinkomsten.
- Diverse inkomsten.
Voor een vennootschap krijgen deze inkomsten allemaal het karakter van een bedrijfsinkomen zodat elke euro aan inkomen geacht wordt een ‘belastbaar’ bedrijfsinkomen te zijn. Het fiscale resultaat van uw vennootschap wordt bepaald door de jaarrekening en in het bijzonder door de bestemming die u geeft aan het winstsaldo, zijnde het verschil tussen de bedrijfsopbrengsten en de bedrijfskosten.
In de inkomstenbelastingen (personenbelasting en vennootschapsbelasting) zijn de uitgaven fiscaal aftrekbaar indien ze voldoen aan vier voorwaarden, namelijk:
- De uitgave moet een bedrijfskarakter hebben.
- De uitgave moet worden gedaan met het oog op het verwerven of behouden van belastbare inkomsten.
- De uitgave moet werkelijk betaald zijn in het belastbaar tijdperk.
- De uitgave moet met verantwoordingsstukken bewezen worden.
Uitgaven die voldoen aan deze voorwaarden zijn fiscaal aftrekbaar. Echter, de wet bepaalt dat bepaalde uitgaven geheel of gedeeltelijk niet aftrekbaar zijn, zelfs indien die uitgaven voldoen aan de 4 algemene aftrekvoorwaarden.
Alle kosten worden via een factuur voor 100% opgenomen in de boekhouding.
Sommige kosten zijn echter fiscaal gezien slechts beperkt aftrekbaar, ook al zijn ze voor 100% beroepsmatig (zoals de autokosten, restaurantkosten en relatiegeschenken). Kosten en relatiegeschenken gedaan ter gelegenheid van congressen, seminaries en studiedagen zijn dan wel integraal aftrekbaar.
De mogelijke reacties van de fiscus:
- De aftrek wordt aanvaard.
- De aftrek wordt aanvaard, maar er ontstaat ook een belastbaar voordeel van alle aard in hoofde van de tandarts/werkende vennoot. Dit kan interessant zijn als de ‘forfaitair’ raming lager uitvalt dan de werkelijke kostprijs.
- De aftrek wordt verworpen, maar geeft geen aanleiding tot het belasten van een voordeel van alle aard. Het verwerpen van de uitgave heeft tot gevolg dat u er vennootschapsbelasting op verschuldigd bent. Het laat u echter wel toe om te ontsnappen aan de waarschijnlijk hogere personenbelasting en de sociale bijdragen.
Elke volledige of gedeeltelijke bedrijfsuitgave loopt via uw vennootschap, zodat u uw werkelijke bedrijfsuitgaven niet meer bewijst in de aangifte in de personenbelasting. Dit belet echter niet dat u toch nog automatisch een forfaitaire kosten aftrek geniet op de beroepsinkomsten in de personenbelasting!
Voor een vennootschap zijn belastbaar:
- Het gedeelte van het winstsaldo dat u toevoegt aan de in de vennootschap gereserveerde middelen.
- De verworpen uitgaven, dit zijn de niet-aftrekbare uitgaven.
- De vergoeding van de belegde kapitalen.
Het gedeelte dat u gebruikt om de tandarts/werkende vennoot te bezoldigen, is volledig aftrekbaar voor de vennootschap en dus niet belastbaar in de vennootschapsbelasting.
Grote schommelingen in het inkomen
De vennootschapsstructuur kan zorgen voor een goed uitgewerkte inkomensspreiding indien uw jaarlijks inkomen plots sterk varieert. U zal minder belasting betalen op vijf jaarlijkse bezoldigingen van € 40.000 dan op één jaarlijkse bezoldiging van € 160.000 gecombineerd met vier jaar van € 10.000.
Voorafbetalingen
Een vennootschap moet net zoals een vrije beroeper tijdig de nodige voorafbetalingen verrichten om een belastingvermeerdering te vermijden. De verhoging bedraagt 6.75% voor aanslagjaar 2020 (9%, 7.5%, 6% en 4.5%).
Indien de vennootschap te weinig vooraf betaalde, kan de algemene vergadering het boekjaar verlengen om zo over enige extra tijd te beschikken om de nodige voorafbetalingen te doen.
Ofwel kan u, na de afsluiting van het boekjaar, een belastingvermeerdering nog ontwijken door uzelf een bijkomende bezoldiging uit te keren.
Bijzonderheden:
- De volledige belasting moet volledig vooraf betaald worden (niet slechts 90%, zoals in de personenbelasting).
- Een vennootschap kan ook van het regime van jonge zelfstandigen genieten, waarbij men de eerste drie boekjaren niet verplicht is om vooraf te betalen.
- Waar men in de personenbelasting door vooraf te betalen niet alleen een belastingvermeerdering kan vermijden, maar zelfs van een bonificatie kan genieten kent men dit systeem niet in de vennootschapsbelasting.
Op de bezoldigingen of andere bedrijfsinkomsten die u uit de vennootschap ontvangt, moet u in principe niet vooraf betalen, aangezien hier reeds bedrijfsvoorheffing is betaald.
Meewerkende echtgeno(o)t(e)/huwelijksquotiënt
In een eenmanszaak kan u een gedeelte van de winsten doorschuiven naar uw meewerkende echtgeno(o)t(e) en de laagst belaste inkomensschijven aanwenden. Sinds 1 juli 2006 moet u hierop sociale bijdragen betalen voor een eigen maxistatuut. Dit geeft meestal aanleiding tot hogere sociale bijdragen zonder dat daar meer sociale voorzieningen mee opgebouwd worden.
Bij het werken onder een vennootschapsvorm wordt de ‘toekenning meewerkende echtgenoot’ vervangen door het huwelijksquotiënt. Dit betekent dat een gedeelte van uw bedrijfsinkomen doorgeschoven wordt naar uw echtgeno(o)t(e) tot zijn/haar totale inkomen een bepaald bedrag (€10.090) bereikt.
Vennootschapsbelasting – Reserveren
Houdt u een gedeelte van de netto belastbare honoraria in de vennootschap dan noemt men dit “reserveren”. Deze sommen ondergaan enkel de vennootschapsbelasting. Er is dus geen gemeentebelasting verschuldigd en ze worden niet in aanmerking genomen voor de berekening van de sociale bijdragen.
Klassiek wordt er verwezen naar de lagere tarieven in de vennootschapsbelasting als hét grote voordeel van werken met een vennootschap. Het tarief van de vennootschapsbelasting bedraagt maximaal 29.58%. Voor kleine vennootschappen bestaat er een verlaagd tarief van 20% op de eerste 100.000 euro belastbaar inkomen (plus een aanvullende crisisbijdrage van 2%).
Dit in tegenstelling tot de personenbelasting die een progressieve belastingschaal kent:
Personenbelasting (inkomsten van 2019, aanslagjaar 2020)
| Belastbaar inkomen |
Tarieven |
| Van 0 tot 13.250 euro |
25% |
|
|
| Van 13.250 tot 23.390 euro |
40% |
| Van 23.390 tot 40.480 euro |
45% |
| Meer dan 40.480 euro |
50% |
In de vennootschapsbelasting werkt men met langzamer stijgende getrapte tarieven. Hiervoor moet u aan een aantal voorwaarden voldoen :
- De aandelen die in het bezit zijn van de vennootschap mogen niet meer dan de helft uitmaken van de gerevaloriseerde waarde van het gestorte kapitaal, of van het gestorte kapitaal verhoogd met de belaste reserves en de geboekte meerwaarden. De waarde van de aandelen en het bedrag van het gestorte kapitaal, de reserves en de meerwaarden komen in aanmerking op de dag waarop de vennootschap die de aandelen bezit, haar jaarrekening heeft opgesteld.
- De onderneming moet aan minstens een van zijn bedrijfsleiders een bezoldiging toekennen ten laste van het resultaat van het belastbare tijdperk van minimaal 45 000 euro (aanslagjaar 2020). Als het belastbaar inkomen van de onderneming lager is dan 45 000 euro moet de onderneming minstens aan een van de bedrijfsleiders een bezoldiging toekennen die niet lager is dan het belastbaar inkomen.
- De aandelen die het maatschappelijk kapitaal vertegenwoordigen mogen niet voor de helft of meer in het bezit zijn van andere vennootschappen.
Indien de vennootschap niet aan deze voorwaarden voldoet, betaalt zij over haar volledige fiscale resultaat een vlak tarief van 29.58%, (inclusief de aanvullende crisisbelasting van 2%). Vanaf inkomstenjaar daalt het tarief voor alle vennootschappen naar 25% en vervalt de aanvullende crisisbijdrage).
Het geld dat u in de vennootschap laat, mag enkel aangewend worden voor beroepsmatige uitgaven. U moet dus ook uw gezinsbudget in het oog houden!
Lopende rekening (of rekening-courant)
Het is normaal dat u bepaalde betalingen doet voor uw vennootschap en omgekeerd. Deze schulden worden niet altijd onmiddellijk afgerekend.
Typisch voor deze rekening-courant is de automatische compensatie.
Een voorbeeld: u bent € 500 verschuldigd aan uw vennootschap en zij moet u € 225. Dan zal de rekening-courant resulteren in een schuld van € 275 aan uw vennootschap. In de boekhouding wordt dus enkel één gecompenseerd cijfer opgenomen, zijnde:
- Ofwel een schuld van de vennootschap ten opzichte van de tandarts/werkende vennoot,
- Ofwel een schuld van de tandarts/werkende vennoot ten opzichte van zijn vennootschap.
Denk niet dat u gratis geld uit de vennootschap kan opnemen! Indien uw rekening-courant een schuld vertoont aan de vennootschap, dan zal u belast worden aan een fictieve rente, die jaarlijks door de fiscus wordt bekendgemaakt. Algemeen wordt aangeraden om de debet stand in de rekening-courant te beperken. U moet immers deze schuld in de toekomst terugbetalen, waarschijnlijk met geld waarop u reeds personenbelasting en sociale bijdragen heeft betaald.
Spaarpot
“Reserveren” laat u toe om middelen opzij te zetten in de vennootschap zonder een al te grote afroming door de staat. Deze kan u gebruiken voor bepaalde investeringen.
Heeft u weinig investeringen in het vooruitzicht, dan kan u uw vennootschap gebruiken als een soort van spaarpot.
Het komt er dus op aan om deze spaarpot leeg te maken zonder dat er nog (veel) bijkomende belastingen verschuldigd zijn. De belastingdiensten maken het u echter niet al te eenvoudig:
- Er is een liquidatiebelasting van 30% verschuldigd op de reserves die in de vennootschap aanwezig zijn op het ogenblik van de vereffening. Bovendien kan een verhoging van dit tarief naar de toekomst zeker niet uitgesloten worden (u bent bij de vereffening trouwens het tarief verschuldigd dat op dat ogenblik geldt en niet het tarief dat van toepassing was op het ogenblik van de reservering). De liquidatiereserve en de speciale VVPRbis regelingen kunnen dit tarief doen dalen tot 15%. Raadpleeg hierover zeker uw boekhouder.
- Alle opbrengsten van beleggingen (uitgezonderd sommige zgn. DBI meerwaarden) worden belast tegen de tarieven in de vennootschapsbelasting (in plaats van tegen 30% roerende voorheffing of belastingvrij (bij kapitalisatie) in de personenbelasting).
- De spaarpot kan op verschillende, fiscaal gezien voordelige, manieren uit de vennootschap gehaald worden:
- Verrichten van bedrijfsmatige investeringen.
- Verkoop van aandelen. Bij de stopzetting van uw beroepswerkzaamheid kan u uw aandelen verkopen (aan bv. een beginnende collega). De reeds belaste reserves schuiven naar de koper toe. De prijs die u hiervoor krijgt, is in de regel belastingvrij.
- Privébestanddelen aan de vennootschap verkopen. U hoeft niet te wachten tot de stopzetting om een actief uit uw privévermogen te verkopen aan de vennootschap.
- Miniliquidatie. De vennootschap koopt een klein gedeelte van de aandelen, die u als natuurlijke persoon bezit, terug van u. Gezien de karige opbrengst en de vele voorwaarden valt deze techniek niet direct aan te bevelen.
- Kapitaalvermindering. U kan de reserves ook in kapitaal omzetten (=”incorporatie”) en na een aantal jaren een kapitaalvermindering doorvoeren. Let wel op dat de belastingen geen ‘veinzing’ kunnen aantonen! Kapitaalverminderingen worden echter proportioneel verdeeld over het kapitaal en de reserves. Over het deel van de reserves dat uitgekeerd wordt moet roerende voorheffing en eventueel inkomstenbelasting betaald worden.
Beleggen
Roerende inkomsten (dividenden van aandelen, intresten op een termijnrekening, …) voor een vennootschap worden op een andere manier belast dan voor een natuurlijke persoon. U belegt waarschijnlijk een deel van uw private liquide middelen via niet-risicodragende formules (termijnrekening, obligaties, kasbons, …). Op deze interesten wordt er roerende voorheffing ingehouden. In de meeste gevallen en soms tot een bepaalde jaargrens vormt deze voorheffing de eindbelasting.
Voor een vennootschap is dit niet het geval. De interesten op een termijnrekening ondergaan na de roerende voorheffing ook nog de vennootschapsbelasting. De vooraf ingehouden roerende voorheffing mag u wel aftrekken van de vennootschapsbelasting.
Niet-risicodragende beleggingen hebben voor een vennootschap dus een minder voordelig fiscaal regime. De meerwaarden die u voor aandelen krijgt worden bijna niet belast, de dividenden wel. Louter fiscaal bekeken is een belegging in aandelen dus interessanter (mits een minimumparticipatie), maar u moet er de risico’s bijnemen.
Beleggen in onroerend goed
De fiscale mogelijkheden om te beleggen in onroerend goed moeten goed afgewogen worden:
- Worden er voldoende winsten gereserveerd binnen de vennootschap?
- Hou ook rekening met het effect van de aankoop van een onroerend goed en bijhorende hypothecaire lening op de liquiditeiten.
- Er worden steeds belastbare inkomsten gecreëerd, ongeacht of het onroerend goed verhuurd wordt voor beroepsdoeleinden of aan privépersonen.
- De grondwaarde is niet afschrijfbaar.
- Wat is de bestemming van het onroerend goed?
- Wat wil u ermee doen in de toekomst? Wil u het na uw carrière zelf betrekken, dan moet u uw vennootschap aanhouden en huur betalen aan uw eigen vennootschap met privécenten waar u reeds personenbelasting en sociale bijdragen op betaald heeft. Wil u het onroerend goed na een aantal jaren verkopen en de meerwaarden realiseren, dan zal u er vennootschapsbelasting op moeten betalen, plus roerende voorheffing op het dividend of liquidatiebelasting bij vereffening.
- Uw erfgenamen zullen bij een vroegtijdig overlijden niet ontsnappen aan de successierechten.
- Hou dus rekening met een aantal zaken die minder voordelig zijn op fiscaal vlak. Een belegging in onroerend goed via de professionele vennootschap is meestal niet aangewezen als het om kleinere bedragen gaat.
Een alternatief hiervoor is de techniek van de gesplitste aankoop. U koopt als privépersoon de naakte eigendom en uw vennootschap koopt het vruchtgebruik voor een vooraf vastgelegde periode (meestal tussen de 15 en de 30 jaar). Na verloop verwerft u als privépersoon de volle eigendom van het onroerend goed. In feite is dit de vooruitbetaling van het gebruiksrecht gedurende een bepaalde periode.
Dit is, fiscaal gezien, een interessante techniek indien u een aantal regels respecteert en de waarde van het onroerend goed correct inschat.
Uitkeren van een bezoldiging
Vooreerst moet u een minimumbezoldiging uitkeren (€ 45.000 op jaarbasis of indien de winst kleiner is dan dit bedrag, een bezoldiging die minstens even groot is als het belastbaar inkomen van de vennootschap) opdat uw vennootschap nog het verlaagd tarief zou kunnen genieten.
Daarenboven zijn er, naast de zuiver praktische redenen om uzelf een gedeelte uit te keren als bezoldiging om in uw dagelijkse behoeften te voorzien, ook fiscale redenen. Een uitkering heeft als gevolg dat deze honoraria niet belast worden in de vennootschapsbelasting. Zij vormen immers volledig aftrekbare kosten. Ze worden wel in de personenbelasting belast. Dit veronderstelt ook de betaling van de gemeentebelasting en de (eventuele) sociale bijdragen.
Voordelen?
- Een gedeelte van de honoraria komt terecht in de vrijgestelde schijf en is belastingvrij. Gehuwden worden aanzien als belastingplichtigen en dus hebben ze allebei recht op de vrijgestelde schijf. Het huwelijksquotiënt houdt in dat er aan de thuiswerkende echtgeno(o)t(e) zonder enig of met een laag bedrijfsinkomen (dus ook geen vervangingsinkomen of een werkloosheidsvergoeding) 30% van het bedrijfsinkomen van de echtgeno(o)t(e) toegekend wordt. Het toekenbare gedeelte kent wel een maximum.
- Deze schijven worden nog verhoogd op grond van het aantal kinderen ten laste en er is een bijkomende verhoging voor elke andere persoon ten laste. Dit geldt natuurlijk slechts in hoofde van één van de echtgenoten, diegene met het hoogste belastbaar inkomen.
- U heeft recht op de forfaitaire aftrek van bedrijfsuitgaven. Ook indien er geen enkele beroepsuitgave verricht wordt via deze bezoldigingen.
- Een aantal aftrekposten (namelijk zgn aftrekken van het belastbaar inkomen en belastingverminderingen):
- De kapitaalaflossingen voor hypothecaire woningleningen en de premies voor een schuldsaldoverzekering ervoor.
- De premies voor een individuele levensverzekering.
- Pensioensparen.
- Giften.
- De kosten van een onthaalmoeder, kinderopvang of een huisbediende.
- De bijkomende interestaftrek voor nieuw- en verbouwers, met diverse aftrekmogelijkheden inzake milieuvriendelijke investeringen en/of beveiliging.
- Betaalde onderhoudsuitkeringen.
- PWA-cheques.
Dividenduitkering versus bezoldigingen
Uitkering van de winst onder de vorm van een dividend wordt vaak als alternatief gebruikt voor de uitkering van een bezoldiging wegens de lagere belastingdruk op dividenduitkeringen ten opzichte van de taxatievoeten op de bezoldigingen.
Toch moet u, ook hier, rekening houden met een aantal zaken. De tarieven van de roerende voorheffing kunnen sterk verschillen naarmate het stelsel waaruit de dividenden worden uitgekeerd. U kan dit best op maat laten berekenen vooraleer u beslist om dividenden uit te keren.
Voordelen van alle aard
Het verrichten van een privé-uitgave via de vennootschap zal aanleiding geven tot een belastbaar voordeel van alle aard.
Ook elk ander voordeel van alle aard dat u via uw vennootschap behaalt uit hoofde of ter gelegenheid van de uitoefening van uw beroepswerkzaamheid als tandarts/werkende vennoot, moet u aangeven in uw aangifte en is belastbaar in de personenbelasting zoals een bezoldiging. Ook dit wordt tegen de marginale aanslagvoet getaxeerd en geeft aanleiding tot het betalen van sociale bijdragen.
Komen onder andere in aanmerking:
- Kosteloze privéverplaatsingen met de bedrijfswagen.
- Een woning of andere onroerende goederen ter beschikking stellen.
- Renteloze lening of een lening tegen een sterk verminderde interestvoet (nota: ontlenen bij uw vennootschap is slechts interessant op (zeer) korte termijn).
- Een poetsvrouw die zowel het praktijk- als het privégedeelte van de woning onderhoudt.
- Kosteloze nutsvoorzieningen (elektriciteit, verwarming, water).
- Kosteloze vaste en mobiele telefonie, pc en internetaansluiting.
Voor deze voordelen rekent men u niet de werkelijke waarde aan in de personenbelasting, maar dikwijls een forfaitair bedrag. U haalt een fiscaal voordeel als dit forfait kleiner is dan de werkelijke kostprijs.
Forfaitaire onkostenvergoeding
De vennootschap kan elke maand een (kleine) forfaitaire onkostenvergoeding aan de tandarts/werkende vennoot betalen. Dit dient om bepaalde kosten te dekken waarvoor het niet gebruikelijk is om een factuur af te leveren.
Deze terugbetaling is niet belastbaar voor de tandarts/werkende vennoot en het zijn aftrekbare kosten voor de vennootschap. Deze onkostenvergoeding moet wel redelijk en verantwoordbaar zijn.
Verhuren van de praktijkruimte
De verhuring van de praktijkruimte in de woning waarvan u eigenaar bent is een, fiscaal gezien, voordelige uitkeringsmethode, omdat het slechts voor een beperkt gedeelte aanzien wordt als een onroerend inkomen.
De huur die in uw aangifte (gunstig) belast wordt als een onroerend inkomen, is beperkt en gekoppeld aan het kadastraal inkomen van het verhuurde (beroeps)gedeelte van de woning. Het kadastraal inkomen van uw woning kan opgesplitst worden in een privégedeelte en een beroepsgedeelte.
Formaliteiten:
- U moet een huurovereenkomst opstellen.
- Deze overeenkomst moet alle gebruikelijke bepalingen van een huurovereenkomst bevatten.
- U moet de verhuurde praktijkruimte in de woning waarvan u eigenaar bent nauwkeurig omschrijven.
- U moet bij de ondertekening de vennootschapsrechterlijke regels in verband met het tegenstrijdige persoonlijke belang naleven.
- U moet de huurovereenkomst registreren.
Indien u een zeer laag kadastraal inkomen heeft, kan een forfaitaire onkostenvergoeding voordeliger zijn.
Vergoeding voor het belegde kapitaal
De vennootschap kan u als vennoot vergoeden voor het ingebrachte kapitaal. Dit is, fiscaal gezien, een beperkt voordelige uitkeringsmethode, omdat het kapitaal in feite twee keer wordt belast: eerst de vennootschapsbelasting en nadien nog eens roerende voorheffing.
Een lening toestaan aan uw vennootschap
Indien uw vennootschap nieuwe middelen nodig heeft, kan het fiscaal gezien voordelig zijn om een lening toe te staan in plaats van het kapitaal te verhogen.
Er is echter een dubbele grens ingebouwd: u moet de marktrentevoet toepassen en het geldt enkel voor het gedeelte van de toegestane lening dat niet hoger is dan het gestorte kapitaal en de reeds belaste reserves bij het begin van het boekjaar. Door de hervorming van de vennootschapswet wordt deze regel niet aangepast, aangezien het vermogen fiscaaltechnisch wel blijft bestaan. Er moet dus gekeken worden naar het fiscale kapitaal om deze grenzen te bepalen.
Bovendien kan u dit niet omzeilen door uw echtgeno(o)t(e) of uw kinderen een lening te laten toestaan aan uw vennootschap.
Pensioenvorming
Bedrijfsleiderverzekering
Deze verzekering wordt door de vennootschap afgesloten op uw hoofd. De vennootschap verzekert zich als het ware voor de schade die ze kan lijden door het wegvallen van haar bedrijfsleider.
U kan elk jaar een gedeelte van de geïnde honoraria opzijzetten via een aftrekbare verzekeringspremie en dus ontsnappen aan de vennootschapsbelasting om uiteindelijk bij de pensionering (of uw nabestaanden bij uw overlijden) een kapitaal uitgekeerd te krijgen (samen met een winstdeelname), met slechts een belasting van 16,5% (+ aanvullende gemeentebelasting).
De bedrijfsleidersverzekering laat u toe om de aftrekbeperkingen in de personenbelasting te omzeilen in verband met de premies voor een individuele levensverzekering.
Wees echter voorzichtig: het betreft hier een domein met heel wat rechtspraak. Zo zijn de premies maar tot een bepaald plafond aftrekbaar (de zgn.80%-regel).
Groepsverzekering
U mag in plaats van een bedrijfsleiderverzekering ook een groepsverzekering afsluiten. Een groepsverzekering is niet alleen goedkoper dan een bedrijfsleiderverzekering, het gedeelte van de uitkering dat betrekking heeft op de winstdeelneming, is niet belastbaar. U kan een groepsverzekering ook gebruiken als waarborg voor een lening en op het niveau van de successierechten geniet de groepsverzekering van een voordeliger statuut.
Inbrengen/Verkopen
Voor de inbreng in natura van bv. medische toestellen, een auto of patiënten ontvangt u aandelen. U kan uw praktijk, als die georganiseerd is als eenmanszaak, ook verkopen aan de vennootschap. In ruil hiervoor krijgt u geld. Een inbreng in natura (inbrengen of verkopen) vereist de tussenkomst van een bedrijfsrevisor. Een combinatie van de twee technieken is toegelaten. Wat de directe belastingen betreft, is deze overdracht (inbrengen of verkopen)- aan hetzelfde fiscale regime onderworpen. Dit kan wel aanleiding geven tot belastbare meerwaarden (de zgn. stopzettingsmeerwaarden): het verschil tussen de inbrengwaarde of de verkoopprijs en de residuwaarde.
Uw medische praktijk verkopen (of delen ervan) laat u in principe toe om op korte termijn middelen uit de vennootschap te halen. U moet wel een onderscheid maken tussen enerzijds het materiaal en anderzijds het patiëntenbestand.
De verkoop van uw materiaal
De verkoop van uw materiaal laat u toe om opnieuw in de vennootschap af te schrijven. U kunt zelfs een medisch toestel verkopen aan uw vennootschap voor een hogere waarde dan het fiscaal gezien nog waard is. Indien de opwaardering nog redelijk is, zal de fiscus hier niets op aanmerken. U bent op deze stopzettingsmeerwaarden echter wel belastingen verschuldigd als natuurlijke persoon, maar u geniet evenwel van een uiterst voordelig regime. Deze meerwaarden is immers afzonderlijk belastbaar tegen een vast tarief van amper 10% (+ gemeentebelasting). Let erop dat dit voordelige tarief enkel geldt indien het gaat om een overdracht of stopzetting na de leeftijd van 60 jaar of om een gedwongen overdracht. In andere gevallen zal u een stopzettingsmeerwaarde van 16.5% betalen.
De verkoop van uw patiëntenbestand
Ten opzichte van de vaste activa zijn er een aantal grote verschillen als u uw patiëntenbestand verkoopt.
Normaal gezien heeft u dit zelf opgebouwd. U heeft het niet gekocht van iemand anders en u heeft het derhalve nooit afgeschreven. Fiscaal gezien heeft het dus geen waarde. De volledige verkoopprijs wordt belast als stopzettingsmeerwaarden. Deze is echter het dubbele (33% + gemeentebelasting) van de vaste activa indien het niet gaat om een gedwongen stopzetting of een stopzetting na de leeftijd van 60 jaar! Dit tarief geldt bovendien slechts voor het gedeelte van de verkoopprijs dat niet hoger is dan vier keer de gemiddelde nettowinst van de laatste vier jaar.
De fiscus pakt te hoge waarderingen aan door de afschrijvingen op de overdreven gedeelten binnen de vennootschap uit de kosten te weren, wat heel duur uitvalt. Het komt er dus op neer om de waarde correct in te schatten: een waarde waarvoor hij aan een collega-tandarts verkoopbaar zou zijn. Algemeen wordt ongeveer één keer het laatste bruto jaarereloon als verkoopprijs aanvaard.
Het wordt aangeraden om dit lineair afschrijven over tien jaar. De afschrijvingstermijn begint onmiddellijk en onveranderlijk te lopen mits u de goodwill in één bedrag vastlegt op het ogenblik van de verkoop.
U kan wel van het tarief van 10% voor de meerwaarden op goodwill genieten als u op de datum van de stopzetting 60 jaar of ouder bent of indien het om een gedwongen stopzetting gaat (bv. wegens ziekte).
De verkoop tegen een lijfrente is geen goed alternatief voor de 33%.
Een inbreng met een vrijstelling van stopzettingsmeerwaarden is voor de meeste tandartsen niet haalbaar.
De verkoop van patiëntenbestand, aan het tarief van 33%, is voordelig voor tandartsen met een zeer hoog inkomen.
- Betalingsmodaliteiten en successierechten
- U verkoopt uw cliënteel voor een precies vastgestelde prijs, onmiddellijk te betalen. Indien u kort na de oprichting van de vennootschap overlijdt, moeten uw erfgenamen er successierechten op betalen.
- U verkoopt uw cliënteel voor een precies vastgestelde prijs, te betalen over bv. tien jaar. Indien u kort na de oprichting van de vennootschap overlijdt, moeten uw erfgenamen er successierechten op betalen.
- U verkoopt uw cliënteel tegen een jaarlijkse vergoeding, zoals bv. elk jaar 10% van de brutohonoraria gerealiseerd via het verkochte cliënteel (dit heeft als grote voordeel dat de betaling van de belasting op de stopzettingsmeerwaarden gespreid wordt en dat de vennootschap geen financieringsprobleem heeft). Indien u kort na de oprichting van de vennootschap overlijdt, moeten uw erfgenamen in eerste instantie GEEN successierechten betalen. Wanneer de jaarlijkse vergoedingen uitbetaald worden door de vennootschap komen ze terecht in de nalatenschap en moet er jaarlijks een aangifte van de successierechten ingediend worden zolang deze uitkeringen plaatsvinden.
Er zijn sociale bijdragen verschuldigd op de stopzettingsmeerwaarden (zowel wat de verkoop van medisch of kantoormateriaal als wat de verkoop van het cliënteel betreft).
U hoeft wel geen voorafbetalingen te verrichten voor de belastbare stopzettingsmeerwaarden.
Cave: Bij gebrek aan een Orde voor Tandartsen bestaat er geen wettelijk verbod voor de verkoop van de immateriële waarde van de praktijk (patiëntenbestand) Daardoor zal de vergoeding die u ervoor ontvangt wellicht geen enkel probleem stellen, in de mate dat de constructie fiscaal aanvaard wordt.
De eventuele overdracht van patiëntendossiers moet rekening houden met de wetgeving inzake gegevensdeling (GDPR) en het medisch beroepsgeheim.
Patiëntendossiers zijn eigendom van de patiënt. De tandarts heeft de plicht ze veilig te bewaren gedurende de wettelijke bewaartermijn.
Patiëntendossiers overdragen naar andere tandartsen is enkel toegelaten indien die collega een therapeutische relatie heeft met die patiënt.
Notionele interestaftrek
U kan jaarlijks een bedrag, gelijk aan een percentage van de gecorrigeerde eigen vermogensaangroei over de voorbije vijf jaar, aftrekken van de belastbare winst via het aangifteformulier in de vennootschapsbelasting.
Controle
Door over te gaan in een vennootschap, moet u zich voortaan wenden tot de Controle Vennootschappen waar u geografisch gezien onder valt. Daar wordt u gecontroleerd op geografische ligging en niet op specialisatie. Zo komt u terecht in één groep, samen met de bedrijven in uw buurt, die dikwijls tientallen werknemers te werk stellen.